Trước yêu cầu triển khai Chuẩn chương trình đào tạo ngành Luật theo Quyết định 678/QĐ-BGDĐT, Khoa Luật Kinh tế – Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM đã tổ chức tọa đàm khoa học nhằm rà soát và cải tiến chương trình đào tạo. Tọa đàm ghi nhận nhiều ý kiến về việc tăng cường kỹ năng hành nghề, cập nhật công nghệ và trí tuệ nhân tạo, cũng như làm rõ bản sắc đào tạo gắn với lĩnh vực tài chính – ngân hàng.
Sáng ngày 28/01/2026, Khoa Luật Kinh tế – Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM (HUB) tổ chức tọa đàm khoa học lấy ý kiến các nhà khoa học, người hành nghề và đại diện người học về việc rà soát, cải tiến chương trình đào tạo ngành Luật theo Chuẩn chương trình đào tạo lĩnh vực Pháp luật trình độ đại học được ban hành kèm theo Quyết định số 678/QĐ-BGDĐT ngày 14/3/2025 của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Tọa đàm diễn ra với sự tham gia của:
- TS. Lương Thị Hòa, Phó Hiệu trưởng kiêm trưởng khoa Luật – Trường Đại học Hùng Vương.
- TS. Sỹ Hồng Nam, Phó Chánh Văn phòng TAND TP. Hồ Chí Minh.
- TS. Nguyễn Huy Hoàng, Phó chánh án TAND khu vực 7 TP. Hồ Chí Minh.
- TS. Nguyễn Trúc Thiện, Thẩm phán bậc 2 TAND tỉnh Đồng Nai.
- ThS. Nguyễn Văn Nam, Viện trưởng Viện trưởng Viện Nghiên cứu pháp luật phía Nam.
- TS.LS. Thái Trung Kiên, Luật sư thành viên Công ty Luật TNHH LAWPRO.
- LS Trương Nhật Quang, Trưởng VP Luật Sao sáng, Phó chủ nhiệm (lâm thời) Đoàn Luật sư TP. Hồ Chí Minh.
- ThS.LS. Lê Quang Y, Trưởng Đoàn Luật sư tỉnh Đồng Nai.
- ThS.LS Nguyễn Trương Văn Tài, Giám đốc công ty Luật TNHH Luật TALENT.
- ThS.LS Lưu Tấn Toàn, Giám đốc công ty Luật TNHH Lưu Vũ.
- LS Đậu Đức Ninh, Giám đốc Công ty Luật TNHH Thành Danh…
Ban Tổ chức và đại biểu tham dự Tọa đàm chụp hình lưu niệm
Mở đầu Tọa đàm, PGS.TS Viên Thế Giang, Phó Trưởng Ban rà soát, chỉnh sửa, cải tiến các Chương trình đào tạo ngành luật trình bày kết quả rà soát, nội dung cải tiến, chỉnh sửa nội dung của các Chương trình đào tạo ngành Luật.
PGS.TS Viên Thế Giang Phó trưởng Ban rà soát trình bày kết quả rà soát, cải tiến, chỉnh sửa các Chương trình đào tạo ngành luật Trường Đại học Ngân hàng TP. HCM
Theo Ban rà soát, chỉnh sửa, cải tiến các Chương trình đào tạo ngành Luật đã có gắng trong việc thể hiện các Chuẩn mới theo Quyết định số 678/QĐ-BGDĐT ngày 14/3/2025 của Bộ Giáo dục và Đào tạo, đồng thời cũng thể hiện được yêu cầu thể hiện các “học phần bản sắc HUB” trong Chương trình đào tạo. Theo đó, các Chương trình đào tạo đã bổ sung các học phần mới như Kỹ năng viết trong nghề luật, Nghề luật và đạo đức nghề luật, Trải nghiệm nghề nghiệp. Bên cạnh các học phần mới, nội dung trải nghiệm đã được tích hợp trong học phần Luật Tố tụng dân sự và Luật Tố tụng dân sự, đồng thời, trong các học phần kỹ năng cũng đã bổ sung thêm nội dung sự tham gia của chuyên gia thực tiễn vào hoạt động giảng tại như học phần: Kỹ năng giải quyết tranh chấp kinh doanh, Kỹ năng tư vấn pháp luật, Kỹ năng tư vấn pháp luật trong lĩnh vực hôn nhân và gia đình, Kỹ năng tư vấn pháp luật trong quản trị công ty… Bên cạnh trình bày kết quả rà soát, PGS.TS Viên Thế Giang đã gợi ý 10 vấn đề để các chuyên gia, nhà khoa học góp ý, thảo luận trao đổi.
Sau phần trình bày của đại diện Ban rà soát, chỉnh sửa, cải tiến các Chương trình đào tạo ngành luật, các chuyên gia, nhà khoa học, giảng viên, cựu người học đã có các ý kiến trao đổi, thảo luận. Các ý kiến tập trung vào các vấn về:
Thứ nhất, bảo đảm cân đối giữa giảng dạy lý thuyết với yêu cầu trải nghiệm nghề nghiệp cho người học. Theo LS Trương Nhật Quang, Trưởng VP Luật Sao sáng, Phó chủ nhiệm (lâm thời) Đoàn Luật sư TP. Hồ Chí Minh Chương trình đào tạo ngành luật không chỉ tập trung vào kỹ năng được thể hiện trong các học phần mà còn phát triển thêm các kỹ năng mềm cho người học như kỹ năng hùng biện (đặc biệt quan trọng đối với nghề luật), kỹ năng trình bày thuyết phục để phát triển năng lực phản biện, năng lực tư duy độc lập. Quan điểm này cũng được LS. Nguyễn Hiền Hà Đoàn Luật sư tỉnh Đồng Nai đồng tình.
Thứ hai, yêu cầu cập nhật những thay đổi mới trong đời sống kinh tế xã hội cũng được các chuyên gia đề cập. ThS. LS Hồ Trung Hải cho rằng các nội dung liên quan đến tài sản số, công nghệ số và trí tuệ nhân tạo trong hành nghề luật cần được xác định rõ hơn trong chương trình, tránh tình trạng chỉ dừng ở mức độ giới thiệu. Theo ông, kỹ năng ứng dụng AI trong nghiên cứu, phân tích và trình bày vấn đề pháp lý cần được xem như một năng lực nghề nghiệp mới, giúp sinh viên thích ứng với yêu cầu của môi trường làm việc hiện đại. Cùng với đó, việc tăng cường các hoạt động kiến tập và tiếp cận thực tế được xem là giải pháp quan trọng để thu hẹp khoảng cách giữa đào tạo và hành nghề.
ThS.LS Hồ Trung Hải- Giám đốc, Trọng Tài viên Đỉnh Luật Company góp ý CTĐT
Thứ ba, về yêu cầu thể hiện bản sắc đào tạo cũng được nhấn mạnh trong bối cảnh chuẩn chương trình mang tính khung áp dụng cho các Chương tình đào tạo, trong đó có Chương trình đào tạo ngành luật, và gắn kết giữa các Chương trình đào tạo ngành luật với thực tiễn nghề nghiệp hay thế mạnh của Trường thu hút được nhiều sự quan tâm của các chuyên gia, nhà khoa học, người làm thực tiễn tại Tọa đàm.
TS. Lương Thị Hòa Phó Hiệu trưởng Trường Đại học Hùng Vương bình luận: chương trình đào tạo ngành Luật tại HUB cần thể hiện rõ định hướng cung ứng nguồn nhân lực cho lĩnh vực tài chính – ngân hàng – chứng khoán, phù hợp với thế mạnh và sứ mệnh của trường. Điều này đòi hỏi việc lựa chọn học phần, xây dựng chuẩn đầu ra và tổ chức giảng dạy phải được giải trình trên cơ sở khoa học, làm rõ định hướng đào tạo thay vì chỉ sao chép mô hình chung. Đồng thời, hoạt động thực tập và trải nghiệm nghề nghiệp cần được tổ chức theo hướng gắn kết chặt chẽ hơn với doanh nghiệp và các tổ chức hành nghề luật để sinh viên được tham gia thực chất vào các hoạt động chuyên môn.
TS. Lương Thị Hoà – Phó hiệu trưởng trường Đại học Hùng Vương TP.HCM góp ý CTĐT
Khoảng cách về kỹ năng tiếp tục được nhìn nhận là một trong những điểm nghẽn lớn nhất của đào tạo luật hiện nay. Theo TS. Nguyễn Huy Hoàng, việc bổ sung học phần kỹ năng viết trong thực hành nghề luật là rất cần thiết, bởi trên thực tế nhiều sinh viên khi làm việc tại tòa án, cơ quan nhà nước hoặc các tổ chức hành nghề luật chưa đáp ứng được yêu cầu tối thiểu về soạn thảo văn bản pháp lý và văn bản tố tụng. Nhiều luật sư cũng chia sẻ rằng nghề luật về bản chất là nghề “nói và viết”, nhưng chương trình đào tạo hiện nay lại thiếu các học phần chuyên biệt để rèn luyện hai kỹ năng cốt lõi này. LS. Trương Nhật Quang cho rằng ngoài kỹ năng viết, cần chú trọng hơn đến kỹ năng phân tích pháp lý và kỹ năng hùng biện, giúp sinh viên trình bày vấn đề pháp lý mạch lạc, có trọng tâm và xử lý tình huống hiệu quả trong điều kiện hành nghề thực tế.
TS. Nguyễn Huy Hoàng – Phó Chánh án TAND Khu vực 7 TP.HCM góp ý CTĐT
Bên cạnh đó, một số ý kiến cho rằng chương trình đào tạo hiện nay vẫn thiên về các lĩnh vực truyền thống như dân sự và hình sự, trong khi nhu cầu xã hội đối với đầu tư, thương mại quốc tế và giải quyết tranh chấp kinh doanh – thương mại ngày càng gia tăng. TS. LS. Thái Trung Kiên đề xuất mở rộng các lựa chọn học phần theo hướng này, đồng thời phát huy thế mạnh của HUB thông qua các học phần về thị trường vốn, mua bán và sáp nhập doanh nghiệp, qua đó tạo lợi thế cạnh tranh cho sinh viên khi gia nhập thị trường lao động. Việc tổ chức các hội thảo tổng kết sau mỗi đợt thực tập cũng được xem là kênh phản hồi quan trọng để nhà trường kịp thời điều chỉnh nội dung và phương pháp đào tạo.
TS.LS Thái Trung Kiên Công ty Luật TNHH LAWPRO đóng góp ý kiến CTĐT
Từ góc nhìn sinh viên và cựu sinh viên, kỹ năng viết và kỹ năng nói vẫn là những hạn chế phổ biến. Việc duy trì hình thức thi trắc nghiệm đối với nhiều học phần được cho là chưa phù hợp với đặc thù đào tạo luật, trong khi tăng cường thi tự luận và vấn đáp sẽ góp phần rèn luyện tư duy lập luận, khả năng diễn đạt và tranh luận. Đồng thời, việc bổ sung các học phần về kinh tế học pháp luật được xem là cần thiết để sinh viên hiểu rõ hơn mối quan hệ giữa pháp luật và các quy luật kinh tế trong thực tiễn.
Sinh viên Nguyễn Anh Hào phát biểu ý kiến
Tổng kết tọa đàm, PGS.TS. Viên Thế Giang khẳng định chương trình đào tạo ngành Luật đã được thiết kế theo hướng tổng thể, song cần tiếp tục hoàn thiện theo định hướng phát triển kỹ năng cốt lõi của người học, đặc biệt là kỹ năng nói và viết, tăng cường kiến thức chuyên sâu theo từng lĩnh vực và phát huy bản sắc đào tạo gắn với đặc thù của HUB. Những ý kiến đóng góp tại tọa đàm cho thấy cải tiến chương trình đào tạo ngành Luật không thể là sự điều chỉnh kỹ thuật đơn lẻ, mà là quá trình đổi mới toàn diện nhằm bảo đảm chuẩn đào tạo thực sự đi vào thực tiễn và đáp ứng yêu cầu ngày càng cao của nghề luật trong bối cảnh mới.
Khoa Luật Kinh tế Trường Đại học Ngân hàng TP.HCM.